Basisverzekering: verplicht voor iedereen
De Nederlandse basisverzekering is verplicht voor elke inwoner, ongeacht arbeidsstatus. Als ZZP'er betaalt u de volledige nominale premie zelf: in 2026 circa €142-185 per maand, afhankelijk van de verzekeraar (gemiddeld zo'n €159). Er is geen werkgeversbijdrage, in tegenstelling tot dienstverband.
Elke verzekeraar biedt hetzelfde wettelijk basispakket. Het enige verschil zit in de premie en eventuele aanvullende verzekeringen. U mag ieder jaar voor 1 februari overstappen.
Zorgtoeslag: veel ZZP'ers komen in aanmerking
Heeft u een inkomen onder de inkomensgrens, dan heeft u recht op zorgtoeslag. Voor 2026 geldt een grens van €40.857 voor een alleenstaande en €51.142 voor een toeslagpartner. Veel startende of wisselend verdienende freelancers vallen hier binnen.
- Maximum (alleenstaand, 2026)
- €129/maand
- Maximum (met partner, 2026)
- €246/maand (gezamenlijk)
- Inkomensgrens (alleenstaand)
- €40.857
- Vermogensgrens (alleenstaand)
- €146.011
Wat als u ziek wordt?
Als ZZP'er heeft u geen werkgever die uw salaris doorbetaalt bij ziekte. Het overheidsnet voor zelfstandigen (IOAZ, bijstand) is beperkt, niet automatisch en heeft wachttijden. Ziekte als ZZP'er betekent in de praktijk geen inkomen, tenzij u zelf voor dekking heeft gezorgd.
Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)
Sterk aanbevolen voor elke zelfstandige
Een AOV vergoedt een deel van uw inkomen (doorgaans 70-80%) als u door ziekte of een ongeluk niet kunt werken, tot uw herstel of uw AOW-leeftijd. Premies zijn deels aftrekbaar als bedrijfskost.
- Eigen risicoperiode
- Doorgaans 30, 60, 90, 180 of 365 dagen. Een langere wachttijd verlaagt de premie aanzienlijk.
- Dekkingspercentage
- Gewoonlijk 70-80% van het opgegeven inkomen, tot een polismaximum.
- UWV Vrijwillige Verzekering
- UWV biedt een vrijwillige AOV voor ZZP aan tegen gesubsidieerde tarieven. Aanvraag binnen 13 weken na de start als zelfstandige. Zie uwv.nl.
Zorg en pensioen: de dubbele kloof
Zorgverzekering is maar één gat dat u als ZZP'er zelf moet vullen. Het andere is pensioen: zonder werkgever bouwt u niets op via een pensioenfonds. De combinatie van geen werkgeversbijdrage zorgverzekering, geen loondoorbetaling bij ziekte en geen automatische pensioenopbouw maakt een degelijke buffer essentieel - in een lijfrente, bankspaarrekening of bedrijfsreserve.
Bronnen
Dit artikel is gebaseerd op deze officiële pagina's. Bij verschillen gaat de officiële pagina voor.